Je herkent de witste mensen deze dagen doordat zij hermetisch zwart zijn gepoetst. Het zijn verwarrende tijden. Boze, nepzwarte mannen met krullenpruiken en een motorhelm of een rare bril, soms een sjaal voor hun mond, ze lijken nog het meest op doodenge roofovervallers die zich opwerpen als kindervrienden. Want, dat is het mooie, ze doen het allemaal voor onze kinderen! Een hele geruststelling.
Gelukkig stonden die geruststellende woorden ook te lezen op een affiche waarvan er tientallen werden verspreid in Leeuwarden. Er stond een Sinterklaas op afgebeeld met een hakenkruis in zijn mijter en de tekst: “Onze Piet blijft zwart, onze gemeenschap wit- wij doen het voor onze kinderen. De Blokkeerpieten.” Op Twitter haakten pro-Zwarte Piet-mensen hierop in door te zeggen dat het affiche overduidelijk was gemaakt door KOZP. Zei ik al dat het verwarrende tijden zijn?
Langs de route van Sinterklaas in Den Haag werden in de nacht van vrijdag op zaterdag door onbekenden honderden posters opgehangen, waarop stond: “Den Haag houdt van Zwarte Piet, niet van zeurpieten.” De foto van Jerry Afriyie was op een gezicht van een Zwarte Piet gephotoshopt. De organisatie van de intocht huurde een schoonmaakbedrijf in om de posters van onder andere winkelramen en de pakjesboot te verwijderen. Dat kostte ze wel veel tijd en hijgend en puffend zeiden ze: “De actie is misschien goed bedoeld, maar ondernemers moeten nu starten met het schoonmaken van ramen voordat ze open kunnen.” Misschien goed bedoeld? Het stond er echt. Verwarrend allemaal.
Daarna moest er nog gevoetbald worden. In Den Bosch, waar supporters zich tijdens de intocht nogal pro-Zwarte Piet hadden getoond. Iets met rookbommen en, daar waren ze weer, motoren. Tijdens de wedstrijd FC Den Bosch tegen Excelsior viel Mendes Moreira, speler van Excelsior, ten prooi aan racistische spreekkoren en uitingen. Dat liep zo uit de hand dat de scheidsrechter de wedstrijd staakte. Eindelijk werd er een grens getrokken. Alleen jammer dat ze daarna weer op het veld kwamen en de wedstrijd uitspeelden. Nog spijtiger was de ramp van een persverklaring die FC Den Bosch na afloop van de wedstrijd afgaf: “Op een dag als vandaag ligt alles wat ook maar de schijn heeft van racisme en/ of discriminatie extra gevoelig.”
En dat was nog maar de eerste zin. Het kwam erop neer dat het helemaal niemand speet, dat Mendes Moreira maar wat zat te zeiken, dat hij, gevoelig als hij is, de gezellige Bossche ‘kraaiengeluiden’ versleet voor oerwoudgeluiden, dat ‘kankerneger’ eigenlijk ‘fijne gozer’ betekent en dat ‘katoenplukker’ een oud-Bossche wijze is om iemand ‘kampioen’ te noemen.
Nergens stond te lezen: we vragen na wat er is gebeurd, we kijken alles nog eens terug op onze racisme-VAR, mogelijk nemen we maatregelen. Welnee, het is allemaal zijn eigen dikke schuld. De trainer van FC Den Bosch noemde Mendes Moreira zelfs een ‘zielig mannetje.’ Deze Erik van der Ven bleek daarmee zelf nogal een zielig mannetje, ook door zich tot twee keer toe te verschuilen achter het statement van zijn club, waar hij natuurlijk volledig achterstond.
Het enige goede aan de opengereten nationale onderbuik waardoor al het racisme nu rijkelijk naar buiten druipt, is dat het zo opzichtig is dat het niet meer zal gebeuren dat kinderen niet weten wat er tijdens de Tweede Wereldoorlog is gebeurd. Je kunt het gewoon aanwijzen op de beelden. Kijk, daar in het stadion van FC Den Bosch brengt een man een hitlergroet tegen de zwarte voetballer. Daarmee zegt hij: Jullie zijn minder dan wij en jullie moeten weg naar je eigen land, of welk ander land ook, want we vergeten graag dat je geboren werd in Schiedam. Dat is namelijk allemaal veel te verwarrend.
Dwars door dit alles heen kliefde het Sinterklaasjournaal. Daar waren ze door de afgelopen zware jaren lekker op stoom gekomen en schaften met gemak twee tradities af; dag stoomboot, dag Amerigo. Geruisloos gingen ze met pensioen om te tonen dat tradities in beweging zijn. Je evalueert, je groeit, je neemt afscheid en je omarmt het nieuwe. Toen het even tegenzat met de stoomtrein, zei Sinterklaas zelf: “Soms moet je gewoon een klein stukje achteruit in het leven, om vervolgens weer vooruit te komen.”
Voor de traditie van Zwarte Piet kan ik dit geloven. Hoe meer de pro-beweging wordt gedreven door extreem-rechtsen en voetbalhooligans, hoe sneller Zwarte Piet zal zijn verdwenen. Als het over het onderliggende racisme gaat, help ik het Sinterklaas hopen. Ik zet het voor alle zekerheid op mijn verlanglijstje.